1. Waarom is
men verplicht een ventilatiesysteem te installeren wanneer men niet
verplicht is het te gebruiken ?
2. Waarom is men verplicht de huizen te isoleren, wanneer
men terzelfder tijd verplicht is er openingen in aan te brengen
om (koude) lucht binnen te laten ?
3. Waarom worden ventilatieroosters geplaatst in vensterramen
die speciaal luchtdicht werden gemaakt ?
4. Zijn er geen esthetischer oplossingen dan roosters
in de vensterramen ?
5. Waarom is ouderwets ventileren niet langer voldoende
?
6. Waarom is ventileren door de vensters open te zetten
niet langer voldoende?
7. Zou het niet beter zijn de muren te laten ademen
dan ze sterk te isoleren en een ventilatiesysteem te installeren
?
1.
Waarom is men verplicht een ventilatiesysteem te installeren wanneer
men niet verplicht is het te gebruiken ?
De ventilatie van gebouwen
is bedoeld om in de verschillende lokalen een goede luchtkwaliteit
in stand te houden dank zij de instroom van een gematigde hoeveelheid
verse lucht en de afzuiging van de verontreinigde lucht.
De verplichting om een ventilatiesysteem te installeren is, evenals
die om een voldoende aantal vensters te voorzien of het gebouw aan
te sluiten op het water- en elektriciteitsnet, bedoeld om de bewoners
toe te laten in een gezonde en comfortabele omgeving te leven, in
overeenstemming met de hedendaagse leefbaarheidsnormen. Het is de
verantwoordelijkheid van ontwerper (de architect) en uitvoerder
(aannemer, installateur) om de technische voorzieningen aan te brengen
die toelaten correct te ventileren. Het is de verantwoordelijkheid
van de bewoner om gepast gebruik te maken van de voorzieningen.
Top
2.
Waarom is men verplicht de huizen te isoleren, wanneer men terzelfder
tijd verplicht is er openingen in aan te brengen om (koude) lucht
binnen te laten ?
De verplichting om woningen
te isoleren heeft tot doel de hoeveelheid energie nodig voor de
verwarming van de lokalen en daardoor de bedrijfskosten en de uitstoot
van kooldioxide (CO2, broeikasgas) te beperken. Isolatie beperkt
de transmissieverliezen (warmteverliezing door geleiding) door dak,
vloeren, wanden en ramen.
Een goede luchtdichtheid is nodig om ongewenste luchtinfiltratie
(tocht, energieverlies door convectie) te vermijden of te beperken.
De ventilatie van haar kant moet toelaten in de verschillende woonvertrekken
een goede kwaliteit van de lucht in stand te houden, dank zij de
instroom van een beperkte hoeveelheid verse lucht in de droge woonruimten
(woon-, slaap- en studeerkamers) en de afzuiging van de verontreinigde
lucht uit de natte ruimten (keuken, badkamer, toilet). Deze ventilatie
moet regelbaar zijn volgens de behoeften.
Zowel de isolatie als de ventilatie zijn bijgevolg twee noodzakelijkheden
voor moderne gebouwen. Het feit dat door de ventilatie een bepaalde
hoeveelheid warmte verloren gaat, is een prijs die we moeten betalen
voor een gezond binnenklimaat. Deze kost is beperkt vergeleken met
de totale verwarmingskosten van het gebouw, ook in vergelijking
met de schade die door het niet ventileren zou kunnen ontstaan :
vochtigheid, condensatie, schimmelvorming, huismijt, allergieën,
… De ventilatie die tot stand wordt gebracht door de vensters
regelmatig open te zetten voert veel grotere hoeveelheden koude
lucht in de lokalen en leidt dus tot energieverspilling.
Top
3.
Waarom worden ventilatieroosters geplaatst in vensterramen die speciaal
luchtdicht werden gemaakt ?
De lucht- en waterdichtheid
van vensterramen is een van de eigenschappen die in een modern gebouw
worden geëist om ongewenste infiltraties te vermijden. Een
van de mogelijkheden om aan de ventilatienorm te voldoen is het
plaatsen van regelbare roosters voor natuurlijke toevoer in de ramen
van de woonkamer en de slaapkamers. ventilatierooster dat aan de
norm voldoet is een element waarvan de karakteristieken van het
luchtdebiet werden gekozen volgens het drukverschil om aan de ventilatiebehoeften
van de ruimte te beantwoorden.
De plaatsing van een ventilatierooster in een modern raam lokaliseert
de luchttoevoer op een welbepaalde plaats en laat toe het debiet
te regelen. Een raam dat niet luchtdicht is kan niet als luchtinlaat
dienst doen omdat het nominale debiet van het toeval (wind en temperatuurverschil)
afhankelijk is, en het niet mogelijk is het te regelen of zelfs
af te sluiten.
Top
4.
Zijn er geen esthetischer oplossingen dan roosters in de vensterramen
?
De plaatsing van ventilatieroosters
in vensterramen is slechts één van de oplossingen
om de reglementering te respecteren. Ventilatieroosters kunnen ook
in de muren worden ingebouwd of tussen schrijnwerk en metselwerk.
Een ander alternatief is een mechanisch ventilatiesysteem waarbij
dergelijke roosters niet nodig zijn.
Anderzijds maakt de verscheidenheid van vormen en kleuren van de
roosters die op de markt worden aangeboden er een bouwelement van
dat perfect kan worden geïntegreerd in het esthetisch uitzicht
van het huis, voor zover er rekening mee wordt gehouden tijdens
het ontwerp van het gebouw.
Top
5.
Waarom is ouderwets ventileren niet langer voldoende ?
De ventilatie van oude gebouwen
gebeurde via luchtlekken in de gebouwomhulling en via de schoorstenen
van kachels en open haarden die de luchtcirculatie bevorderden door
natuurlijke trek.
De ventilatiesystemen zoals voorgeschreven in de norm vertonen verscheidene
voordelen vergeleken met de ouderwetse ventilatie van gebouwen :
- De luchtdebieten zijn aangepast aan de omvang en het gebruik van
elke woonruimte: niet te weinig (wat de kwaliteit van de lucht aantast),
niet te veel (wat een te hoog energieverbruik veroorzaakt) ;
- De luchttoevoeropeningen zijn oordeelkundig geplaatst en kunnen
worden geregeld en zelfs afgesloten indien nodig ;
- Alle woonruimten worden doeltreffend geventileerd ;
- De lucht stroomt in de correcte zin: de lucht komt in de zogenaamde
‘droge’ ruimten (woonkamer, slaapkamers, bureau, ...)
binnen en wordt afgevoerd via de zogenaamde ‘vochtige’
ruimten (keuken, badkamer, WC, …).
6.
Waarom is ventileren door de vensters open te zetten niet langer
voldoende?
De basisventilatie van woningen
door het openzetten van de vensters is ongeschikt om de volgende
redenen :
- De instromende luchtdebieten zijn doorgaans veel groter dan wat
nodig is, wat tot een hoog energieverbruik leidt.
- Tochthinder.
- Door openstaande vensters kunnen regen, sneeuw en insecten binnenkomen.
- Geen geluidsisolatie.
- Het gebouw is niet langer tegen inbraak beschermd.
Intensief ventileren door het openzetten van de vensters is wel
een aangewezen strategie onder uitzonderlijke omstandigheden : schilder-
of poetswerken, oververhitting in de zomer, meer dan gewone bezetting
bij feestjes bvb., ...
Top
7.
Zou het niet beter zijn de muren te laten ademen dan ze sterk te
isoleren en een ventilatiesysteem te installeren ?
Indien met het ‘ademen’
van de muren bedoeld wordt dat verse lucht in het gebouw wordt binnenlaten
en de verontreinigde lucht en de waterdamp worden afgevoerd via
lekken en kieren of via toevallige openingen in de gebouwschil,
m.a.w. door gebreken in de luchtdichtheid van het gebouw, dan is
dit een volstrekt onvoldoende ventilatiestrategie.
- het is niet mogelijk de luchtdebieten te kiezen, wat doorgaans
tot te kleine debieten leidt (met een slechte luchtkwaliteit tot
gevolg) of te grote debieten (wat tot een te hoog energieverbruik
leidt en tot tochthinder)
- de luchttoevoeropeningen zijn willekeurig verspreid en kunnen
niet worden geregeld of afgesloten
- bepaalde kamers die meer luchtdicht zijn dan gemiddeld (doorgaans
de slaapkamers) worden niet geventileerd ;
- de luchtstromen zijn wisselvallig en niet controleerbaar, wat
ertoe leidt dat de verontreinigde lucht van de keukens en toiletten
zich in de gehele woning kan verspreiden.
Indien met het ‘ademen’ van de muren bedoeld wordt dat
de in het gebouw geproduceerde waterdamp doorheen de gebouwomhulling
moet worden afgevoerd, dan is dit eveneens volstrekt onvoldoende.
Dampdiffusie doorheen de wanden staat gemiddeld voor slechts 2%
in voor de vochtregulering in de woning. De rest van de vochtafvoer
kan enkel door een aangepaste ventilatie worden gerealiseerd. De
isolatie van de wanden heeft niets te zien met de ventilatie en
heeft tot doel de hoeveelheid energie nodig voor de verwarming van
de lokalen en de bedrijfskosten en uitstoot van kooldioxide (broeikasgas)
te beperken.
Top